A'dan Z'ye Not Alma: Yöntem ve Teknikler, Not Alma Uygulaması ...

written by
Can Burak S.
Mart 15, 2021
Not Alma Uygulamaları

Detaylı olmasını planladığım bu yazıda Not Alma, Not Alma Yöntemleri ve Not Alma Teknikleri gibi konulara değinip ardından en iyi not alma uygulaması seçeneklerini göstereceğim.

Her gün neredeyse yeni bir not alma uygulaması piyasaya çıkıyor. Not alma uygulamaları pazarının da 1.35 milyar dolar büyüklüğüne erişmesi bekleniyor [1]. Yıllar önce pazarı domine etmeye başlayan Evernote'un yerini koruması neredeyse imkansız. Roam Research fanboyları bir cult seviyesine dönüşürken, Obsidian beklenmedik bir hızla ürününü geliştiriyor ve yepyeni uygulamalar da piyasaya çıkıyor.

Doğallığıyla bunlar sadece birer araç. Eğer bu konuda deneyimsiz biriyseniz bu araçlardan alacağınız verim de o derece düşük olacaktır. Haliyle bu yazıda öncelikle not alabilme hakkında bir girişe ihtiyaç gözükmektedir. Ardından farklı tipteki dijital not alma uygulaması örneklerinin en iyilerini ve en yenilerinin listesini bulacaksınız.

O halde başlayalım.


Not Alma

Not alma, neredeyse hepimizin farklı durumlar için dahi olsa yapmak zorunda olduğu bir durum. Kimimiz sınıfta, kimimiz konferanslarda veya iş toplantılarında, kimimiz ise en sıradan şeyleri dahi unutmamak için not almak zorundayız.

Ayrıca not tutmak öğrenme açısından önemli bir yerde durmaktadır. İster sınavlarında başarılı olmak isteyen bir öğrenci, ister iş toplantılarını ve görevlerini aksatmak istemeyen biri ya da öğreneceği şeyi pekiştirmek isteyen herhangi biri olun, etkili not tutma teknikleri konusunu biliyorsanız hayatınızın kalitesi daha da artacaktır.

Not Almanın Faydaları

Not tutarak:

  • Aktif bir dinleme moduna girer odağımızı arttırırız.
  • Seçiciliğimizi arttırır, hangi bilginin not alınması gerektiği bilgisine zamanla kavuşuruz.
  • Tekrarı olmayan durumları hatırlayabilmemizi sağlar.
  • Düşüncelerimiz arasındaki bağlantıların daha kolay görülmesine ortam hazırlar.
  • Kayıt altına alarak bilginin özünü kaydeder ve zihnimizi her şeyi hatırlamak zorunda kalmaktan kurtarırız.

Not Almanın Aşamaları

Not almanın 3 aşaması vardır. Eğer bu aşamalar iyi benimsenirse, tuttuğumuz notların etkisi gittikçe çoğalmaya başlar.

Not Alma Öncesi

Not alınacak kaynağın incelenmesi ve hangi amaçla not alınacağının belirlenmesi, konunun sizin işinizle alakası gibi ön hazırlıklar bu aşamada yapılır. Ayrıca konuyla ilgili yeni fikir, terim ve konseptler bu kısımda ele alınır.

Not Alma Süreci

Hangi başlıkların ve anahtar kelimelerin kaydedileceği, hangi formatta ve metottta not alınacağı bu aşamada yapılır.

Not Alma Sonrası

Alınan notların rafine edilmesi, gereksiz alınmış notların ayıklanması ve tekrar etme süreci bu aşamada olur.

Etkili Not Alma

Ortalama bir konuşmacının ağzından dakikada 120 - 180 kelime çıkarken ortalama el yazı hızı ise dakikada 12 - 18 kelimedir. Dolayısıyla her şeyi değil ancak önemli bilgileri not etme imkanımız söz konusu. Bu da üzerimize seçici olma sorumluluğunu getiriyor.

Her şeyi kaydedemeyeceğimiz için aralarından işimize en çok yarayacak olan bilgiyi kayıt altına almalıyız. Kaydettiğimiz bu bilgilerin ne kadarlık kısmı işimize yarıyorsa o ölçüde etkili not tutma başarısı göstermiş olacağız.

Etkili not tutmanın ölçütü: tutulan notların ne kadarının daha sonra işe yaradığıdır.

Bir çoğumuz nasıl notlar almasını bilmediğinden not almanın faydalarını keşfedememekte. Nasıl not alınmalı sorusu herkes için farklılık gösterse de beli başlıklar üzerinde fikir birliği sağlanabilir. Duruma göre maddeler eksiltilebilir olmakla beraber etkili bir not şunları içermelidir.[3]

  • Konu başlığı, kaynak ve not alınan tarih olmalı (Bölüm, sayfa sayısı vb.)
  • Önemli noktalar, örnekler ve tetiklenen yeni fikirler kaydedilmeli.
  • Daha iyi hatırlamak ve daha hızlı yazabilmek amacıyla kişiye özgü ve anlamlı işaret, sembol ve kelimeler.
  • Konuyu daha da geliştirmek adına verilebilecek ek kaynak ve notların listesi.

Çoğu zaman da hızlı not aldığımız için bu bilginin daha sonra yapılandırılması gerekir.


Önemli Uyarı

Hatırlatmakta fayda var, başkalarının fikir ve sözlerini kendi düşüncelerimizden ayırmak adına muhakkak tırnak işareti kullanmalıyız. Aksi halde intihal yapmış oluruz. İntihal bir başkasının fikri ürününü kendi ürünüymüş gibi yapma eylemidir. Okullarda, özellikle akademi içerisinde bir suç olarak görülür. Cezası vardır. Kimi ülkelerde ve özel durumlarda hapiz cezası da buna dahildir. [4]


Etkili Not Alma Yöntemleri

Daha önceden test edilmiş ve kimi insanlarda işe yarar olduğuna dair bilgimizin olduğu bazı not alma yöntemleri sistemleri mevcut.

Burada bahsedeceğim not alma yöntemleri olarak geçen konu başlıklarını not tutma teknikleri ile karıştırmayınız. Ona daha sonra geleceğiz.

Tutulan notları genel olarak iki kategoride inceleyebiliriz.

  • Doğrusal Not Alma Yöntemleri (Linear note-taking)
  • Doğrusal Olmayan Not Alma Yöntemleri (Non-linear note-taking)

Doğrusal Not Alma Yöntemleri

Genel olarak bilgi bize hangi sırada geliyorsa o sırada not alma durumunu ifade ediyor. Örneğin Outlining doğrusal olan bir not alma yöntemi olarak karşımıza çıkıyor. En çok kullanılan not tutma yöntemlerinden biri olarak biliniyor.

Hypernotes uygulaması
Örnek outliner not alma uygulaması: Hypernotes

Doğrusal Olmayan Not Alma Yöntemleri

Bu yöntem ise ismiyle müsemma. Daha çok çizelge ve diyagram gibi kümelendirme metotlarıyla yakın ilişki içerisindeki not tutma teknikleri bu sınıfa dahildir. Örnek olarak aşağıdaki not alma teknikleri bu sınıfa dahildir.

  • Cornell Not Tutma Tekniği
  • Zettelkasten metodu
  • Kavram haritaları
  • Ağ haritaları/Semantik haritalar (Networking/Graph map)
  • Balık kılçığı (Ishikawa) diyagramları [5]


Not Alma Uygulaması Seçenekleri

En İyi Not Alma Uygulaması Seçenekleri

Dijital not tutma ve bilgi düzenleme araçlarının sayısı her geçen gün artıyor. Her yeni uygulamayı denerken yeni bir oyuncak denemiş gibi oluyorum. Bir kaç konu dışı uygulama başlığı daha var böyle hissettiğim. Daha sonradan fark ettim ki bu duruma Shiny Toy/Object Syndrome deniliyormuş [6][7]. Harika.

A. Çevrimdışı Çalışabilen Not Alma Uygulamaları

Çevrimdışı not alma uygulamaları bilgisayarınıza indirip yükleyebileceğiniz ve internet bağlantısı gerektirmeyen programlardır. Kişisel olarak bu tip not tutma uygulamaları benim favorilerim. Notlarımın elimin altında olması, ve hızlıca açıp güncelleyebiliyor olmam benim için önemli bir özellik.

Bulut uygulamalarının aksine çevrimdışı uygulamaları tek tıkla açabilirsiniz. Notlarınıza bilgisayarınızda barındırıldığı için sizden başka kimse erişemez.

Dezavantajları da var bu tip uygulamaların. Örneğin cross-platform kullanma sorunu mevcut. Biraz daha açmam gerekirse, notlarınızın hem mobil cihazınızda hem de bilgisayarınızda eşitlenmiş şekilde var olması zaruri bir özellik neredeyse.

Bir takım yöntemler ile bu dezavantaj ortadan kaldırılabilir. Örneğin notlarınızı Dropbox ya da Google Drive klasörünüz üzerinden kullandığınızda hem mobil hem de PC için eşitlenebilme seçenekleri artmaktadır. Ancak ekstra efor gerektirdiğini belirtelim.

1) Obsidian MD

Obsidian MD: Obsidian benim şu an güncel olarak kullandığım ve sevdiğim not alma uygulaması. Makul bir ücretsiz plana sahip ayrıca çok yetenekli. Obisidan uygulaması hakkında yazdığım yazıya göz atabilirsiniz. Topluluk tarafından geliştirilen eklentiler ve temalara izin vermesiyle yetenekleri iyice artan bu uygulamayı denemenizi öneririm.

Obsidian not alma uygulaması
Obsidian not alma uygulaması

2) SiYuan

SiYuan: Çin orjinli bu uygulamayı daha yeni keşfettim. Pek yetenekli gözükse de deneme fırsatım olmadı.

SiYuan not alma uygulaması
SiYuan not alma uygulaması

3) Athens Research

Athens Research: Athens Roam research'ten ilham alınarak başlanan bir açık kaynak proje. Bu bakımdan bir outliner olma özelliğini gösteriyor. Ayrıca belirtmekte fayda var YCombinator tarafından destekleniyor. (İndirme linki)

Athens Research uygulaması
Athens Research uygulaması

4) Typora

Typora: bir zamanların popüler ve şık markdown not alma uygulamasıydı. Tema değişimi ve wysiwyg editör desteği ile local uygulamalar arasında yeri var.

Typora Markdown Not Alma Uygulaması
Typora Markdown Not Alma Uygulaması

5) Trillium

Trillium: bir diğer yetenekli ve aynı zamanda açık kaynak ve ücretsiz not uygulaması. Ağ haritası (graph map) özelliğine de sahip olduğunu belirtmek lazım. (İndirme linki)

Trillium Not Uygulaması
Trillium Not Uygulaması

6) Zettlr

Zettlr: 21. Yüzyıl için markdown not alma uygulaması mottosuyla piyasada olan bu uygulama iyi bir markdown editör olarak addediliyor. Zettelkasten desteği ve Zotero entegrasyonu gibi özelliklere sahip.

Zettlr Markdown Not Alma
Zettlr Markdown Not Tutma Uygulaması

7) MindForger

MindForger uygulaması kullanımı biraz karmaşık bir tasarıma ve de albenisi pek fazla olmayan bir ara yüze sahip olsa da çeşitli not alma paradigmalarına hazır uyumlu ve yetenekli bir uygulama.

MindForger Not alma uygulaması

B. Artboard Tipi Not Alma Uygulamaları

Artboard tipi not alma uygulamaları daha çok notları görsel elemanlardan oluşan kişiler için önceliklidir diyebilirim. Sürükle-bırak (Drag & Drop) yöntemi bu tip uygulamalarda fazlasıyla yaygındır.

1) Milanote

Görselliğin ön planda olduğu bu tip uygulamaların başında Milanote geliyor. İlk başlarda yalnız Apple cihazlarda mevcut olan Milanote artık diğer işletim sistemleri ve cihazlarda da kullanılabilir durumda.

2) Clover

Clover henüz beta aşamada olan hepsi bir arada (all-in-one) tipi not tutma uygulaması. Clover uygulaması kullanıcılarına hem artboard tipi hem de klasik tipte not alabilme imkanı sunmakta. Detaylar için Clover not alma uygulaması ilk yorumlar isimli yazıya bakabilirsiniz.

3) One Note

Genel olarak Microsoft ürünlerine karşı bir antipati olsa da One Note hakkında sık sık övgüyle bahsedildiğini duyuyorum. Çizimler yapabilmenize dahi izin veren One Note uygulamasını denemek için aşağıdaki linki ziyaret edebilirsiniz.

4) Craft

Craft yeni çıkan ve yalnızca Apple cihazlar ile kullanılabilen bir uygulama. Daha çok dokümanlarınızı ve notlarını düzenleyebileceğiniz aynı zamanda takım çalışmasına uygun ve grup halinde tek bir dokümanda çalışabilme olanakları sunan bu uygulamayı görsel yönü kuvvetli olduğu için bu kategoriye dahil ettim.

5) Speare

Speare son dönemde gittikçe popülerleşmeye başlayan bir diğer artboard tipi not tutma uygulaması.

Devamı gelecek...

Kaynakça:

  1. Note-Taking Management Software Market Size And Forecast
  2. George R.R. Martin Quotes, Goodreads
  3. Note Making, University of Leeds
  4. Plagiarism - incarceration, Wikipedia
  5. Balık Kılçığı Diyagramları, Wikipedia
  6. The impact of the shiny toy syndrome, Anne-Laure Le Cunff.
  7. Shiny object syndrome, Wikipedia

Şubat 3, 2021
Is it Safe to Travel through Istanbul Airport? Read More
Şubat 1, 2021
Works Read More
Temmuz 23, 2020
25+ En İyi Blog Siteleri ve Blog Açacaklara Tavsiyeler [2021] Read More
cbsofyalioglu logo
DESIGN•DEVELOPMENT•SEO